Xây dựng lực lượng
Nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo trong Công an nhân dân theo tư tưởng Hồ Chí Minh
Chủ tịch Hồ Chí Minh suốt cuộc đời cống hiến trọn vẹn cho độc lập, tự do của dân tộc, hạnh phúc của nhân dân. Người đã ra đi mãi mãi nhưng những tư tưởng của Người luôn là di sản văn hóa vô giá của dân tộc Việt Nam. Một trong những tư tưởng quý báu cần được vận dụng sâu rộng trong giai đoạn hiện nay là tư tưởng của Hồ Chí Minh về giáo dục.
Tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục là một hệ thống những quan điểm sâu sắc về những vấn đề cơ bản của giáo dục, đó là: về vai trò của giáo dục, nội dung giáo dục, chất lượng giáo dục, phương pháp giáo dục, phương châm giáo dục, các giải pháp phát triển giáo dục, đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục.
Lực lượng Công an nhân dân Việt Nam đã trải qua gần 80 năm xây dựng và phát triển, cùng với những thành quả đã đạt được trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội, công tác giáo dục và đào tạo trong Công an nhân dân đã có bước phát triển mới và đạt được nhiều thành tựu quan trọng, từng bước hội nhập với tiến trình đổi mới chung của nền giáo dục quốc dân, chất lượng giáo dục không ngừng được nâng cao. Để đạt được và tiếp tục phát huy hơn nữa những thành tựu đó trong thời gian tới, một trong những giải pháp đặc biệt quan trọng đó là giáo dục, đào tạo trong Công an nhân dân cần tiếp tục chú trọng đẩy mạnh cuộc vận động nghiên cứu học tập và làm theo tư tưởng Hồ Chí Minh Hồ Chí Minh về giáo dục nói chung, về chất lượng giáo dục nói riêng.
1.Tư tưởng Hồ Chí Minh về chất lượng giáo dục
Một là, Hồ Chí Minh khẳng định chất lượng giáo dục phải là sự khác biệt về chất của nền giáo dục mới so với các nền giáo dục cũ.
Trong Thư gửi các học sinh nhân ngày khai trường đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tháng 9 năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định, nền giáo dục mới sẽ “đào tạo các em nên những người công dân hữu ích cho nước Việt Nam, một nền giáo dục làm phát triển hoàn toàn những năng lực sẵn có của các em”[i]. Nền giáo dục mới phải khác biệt về chất so với nền giáo dục phong kiến xa rời thực tế, và nền giáo dục thực dân đồi bại, xảo trá. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã lên án rất sâu sắc nền giáo dục dưới sự đô hộ của thực dân Pháp với chính sách “ngu dân” dễ trị, Người nhấn mạnh: “Phải ra sức tẩy sạch ảnh hưởng giáo dục nô dịch của thực dân còn sót lại, như: Thái độ thờ ơ đối với xã hội, xa rời đời sống lao động và đấu tranh của nhân dân; học để lấy bằng cấp, dạy theo lối nhồi sọ”[ii].
Hai là, Hồ Chí Minh luôn luôn khẳng định, để có chất lượng và đạt hiệu quả cao, cần phải thực hiện đúng đắn phương châm, phương pháp giáo dục.
Trong giáo dục, Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm đến phương châm, phương pháp giáo dục bởi vì nó sẽ tạo ra sự khác biệt về chất của nền giáo dục mới - nền giáo dục xã hội chủ nghĩa so với nền giáo dục phong kiến xa rời thực tế, và nền giáo dục thực dân đồi bại, xảo trá. Để quá trình đào tạo, học tập có kết quả, chất lượng tốt thì phải có phương pháp giáo dục đúng đắn, phù hợp. Mục đích là làm cho người học có tinh thần, thái độ học tập, rèn luyện tích cực và tự giác, có như vậy việc tiếp thu nội dung giáo dục mới nhanh chóng, hiệu quả, chất lượng, đạt mục tiêu đã đề ra.
Ngay từ những ngày còn dạy học ở Trường Dục Thanh (Phan Thiết, từ tháng 8/1910-02/1911), Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chú ý đến phương châm, phương pháp “học đi đôi với hành”, lý luận phải gắn liền với thực tiễn”, “học phải suy nghĩ, học phải liên hệ với thực tế, phải có thí nghiệm và thực hành. Học với hành phải kết hợp với nhau”[iii]. Người cho rằng, học phải gắn với thực hành, học mà không thực hành, không áp dụng vào thực tế khác nào chiếc hòm đựng đầy sách, hành mà không học thì hành không trôi chảy. Người cho rằng: “Một người học xong đại học, có thể gọi là có trí thức. Song y không biết cày ruộng, không biết làm công, không biết đánh giặc, không biết làm nhiều việc khác. Nói tóm lại: Công việc thực tế, y không biết gì cả. Thế là y chỉ có trí thức một nửa. Trí thức của y là trí thức học sách, chưa phải trí thức hoàn toàn.Y muốn thành người trí thức hoàn toàn, thì phải đem cái trí thức đó áp dụng vào thực tế”[iv].
Người phân tích kỹ lưỡng: “Lý luận phải đem ra thực hành. Thực hành phải nhằm theo lý luận. Lý luận cũng như cái tên (hoặc viên đạn).Thực hành cũng như cái đích để bắn. Có tên mà không bắn, hoặc bắn lung tung, cũng như không có tên. Lý luận cốt để áp dụng vào thực tế. Chỉ học thuộc lòng, để đem lòe thiên hạ thì lý luận ấy cũng vô ích. Vì vậy, chúng ta phải gắng học, đồng thời học thì phải hành”[v].
Chủ tịch Hồ Chí Minh còn khẳng định, để nâng cao kết quả, chất lượng, giáo dục phải phù hợp với lứa tuổi và điều kiện thực tế. Đây thực sự là một khoa học, là vấn đề thuộc về quy luật của giáo dục. Chẳng hạn, giáo dục thiếu nhi mà gò ép vào khuôn khổ của người lớn, làm cho chúng hóa ra những “người già sớm” là phản khoa học. Phù hợp với lứa tuổi về cả nội dung và phương pháp, phù hợp với điều kiện thực tế của đất nước, từng địa phương, từng nhà trường… Và điều này liên quan tới nhiệm vụ của mỗi cấp giáo dục: “Đại học thì cần kết hợp lý luận khoa học với thực hành (...) Trung học thì cần đảm bảo cho học trò những tri thức phổ thông chắc chắn, thiết thực (...) Tiểu học thì cần giáo dục cho các cháu thiếu nhi: Yêu Tổ quốc, yêu nhân dân, yêu lao động, yêu khoa học, trọng của công...”[vi].
Ba là, chất lượng giáo dục chính là sự phù hợp giữa mục tiêu giáo dục với mục tiêu, nhiệm vụ của đất nước trong từng thời kỳ.
Nền giáo dục mới phải thực hiện dạy và học theo hướng phục vụ Tổ quốc và nhân dân, đáp ứng được mục tiêu, nhiệm vụ của đất nước trong từng thời kỳ cách mạng. Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định mục tiêu của giáo dục hướng đến là “Học để làm việc, làm người, làm cán bộ. Học để phụng sự Đoàn thể, phụng sự giai cấp và nhân dân, phụng sự Tổ quốc và nhân loại”[vii]. Từ đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh rất coi trọng việc dạy và học phải xuất phát từ nhu cầu của thực tiễn cuộc sống, chất lượng giáo dục, đào tạo phải do thực tiễn kiểm nghiệm. Trong buổi nói chuyện tại Đại hội Giáo dục phổ thông toàn quốc (ngày 23/3/1956), Người đã định hướng và động viên các thầy, cô giáo: “Dạy và học cần phải theo nhu cầu của dân tộc, của Nhà nước. Thầy dạy tốt, trò học tốt, cung cấp đủ cán bộ cho nông nghiệp, công nghiệp, cho các ngành kinh tế và văn hóa. Đó là nhiệm vụ vẻ vang của các thầy giáo, cô giáo”[viii]. Trong Thư gửi các cháu lưu học sinh Việt Nam học ở Mátxcơva (ngày 19/7/1955), Người căn dặn: “Các cháu học kỹ thuật và học tiếng Nga cần nhận rõ mình học cốt để phục vụ Tổ quốc, phục vụ nhân dân”[ix].
Bốn là, chất lượng giáo dục là chất lượng người học được hình thành từ các hoạt động giáo dục đảm bảo phát triển toàn diện phẩm chất, năng lực người học.
Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng, nền giáo dục mới, một nền giáo dục thành công là một nền giáo dục phát triển toàn diện con người về trí tuệ, sức khỏe, đạo đức, thẩm mỹ; về văn hóa, chính trị, khoa học - kỹ thuật, chuyên môn nghiệp vụ, lao động…
Trong thư gửi các em học sinh nhân ngày mở trường (24/10/1955), Người nhắn nhủ việc giáo dục bao gồm có:
“- Thể dục: Để làm thân thể mạnh khoẻ, đồng thời cần giữ vệ sinh riêng và vệ sinh chung.
- Trí dục: Ôn lại những điều đã học, học thêm những tri thức mới.
- Mỹ dục: Để phân biệt cái gì là đẹp, cái gì là không đẹp.
- Đức dục: Là yêu Tổ quốc, yêu nhân dân, yêu lao động, yêu khoa học, yêu trọng của công”[x].
Cả bốn nội dung trên của giáo dục được Chủ tịch Hồ Chí Minh khái quát lại trong hai chữ “tài” và “đức”. Theo Người, trong giáo dục, kiến thức là rất cần thiết, nhưng Người cũng chỉ ra rằng, đạo đức đóng vai trò quan trọng không kém, là gốc của con người. Người khẳng định: “giải phóng cho dân tộc, giải phóng cho loài người là một công việc to tát, mà tự mình không có đạo đức, không có căn bản (...) thì còn làm nổi việc gì?”[xi]. Nói chuyện với cán bộ sinh viên trường Đại học Sư phạm Hà Nội (ngày 21/10/1964), Người đã chỉ rõ: “Dạy cũng như học phải chú trọng cả tài lẫn đức. Đức là đạo đức cách mạng. Đó là cái gốc, là rất quan trọng. Nếu không có đạo đức cách mạng thì có tài cũng vô dụng”[xii].
Năm là, theo Hồ Chí Minh, vấn đề then chốt quyết định chất lượng giáo dục là xây dựng tốt đội ngũ những người thầy giáo và cán bộ quản lý giáo dục.
Trong Bài nói chuyện tại Lớp đào tạo hướng dẫn viên các trại hè cấp I, ngày 12/6/1956, Người đã nêu: “Nhiệm vụ giáo dục rất quan trọng và vẻ vang, vì nếu không có thầy giáo thì không có giáo dục.”[xiii].
Tại Lớp học chính trị của giáo viên cấp II và cấp III toàn miền Bắc, ngày 13/9/1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có bài nói quan trọng về nhiệm vụ của người thầy giáo với sự nghiệp giáo dục đào tạo. Người căn dặn: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người. Chúng ta phải đào tạo ra những công dân tốt và cán bộ tốt cho nước nhà. Nhân dân, Đảng, Chính phủ giao các nhiệm vụ đào tạo thế hệ tương lai cho các cô, các chú. Đó là một trách nhiệm nặng nề nhưng rất vẻ vang”[xiv]. Người luôn nhắc nhở các thầy cô phải thường xuyên tự bồi dưỡng, nâng cao tay nghề, trình độ chuyên môn, phương pháp sư phạm để thực sự là tấm gương sáng cho học sinh noi theo. Chủ tịch Hồ Chí Minh dạy “người huấn luyện phải học thêm mãi thì mới làm được công việc huấn luyện của mình”[xv].
2. Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về chất lượng giáo dục đối với việc nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo Công an nhân dân trong giai đoạn hiện nay
Từ trước tới nay, hệ thống các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng Công an nhân dân tiếp tục phát triển và từng bước khẳng định vị thế trong hệ thống giáo dục quốc dân, đặc biệt là hai cơ sở trọng điểm, đạt chuẩn quốc gia là Học viện An ninh nhân dân và Học viện Cảnh sát nhân dân. Triển khai nghị quyết số 22-NQ/TW ngày 15/3/2018 của Bộ Chính trị về “Tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy Bộ Công an tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả”, cơ cấu tổ chức bộ máy của Bộ Công an có sự thay đổi mạnh mẽ, tính đến nay, Bộ Công an có 12 cơ sở đào tạo, với 04 học viện, 04 trường đại học, 03 trường cao đẳng, 01 trường văn hóa. Các lực lượng trong Công an nhân dân đều có các cơ sở đào tạo riêng, với 03 trường đào tạo cho lực lượng an ninh (đào tạo trình độ sau đại học, đại học, cao đẳng, và trung cấp); 04 trường đào tạo cho lực lượng cảnh sát (đào tạo trình độ sau đại học, đại học, cao đẳng, và trung cấp); 02 trường đào tạo cho lực lượng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy, kỹ thuật - hậu cần, xây dựng lực lượng, tham mưu, tổng hợp (đào tạo trình độ sau đại học, đại học và trung cấp). Hệ thống các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng được sắp xếp tổ chức lại từ 92 trung tâm huấn luyện và bồi dưỡng nghiệp vụ còn 68 trung tâm (07 trung tâm thuộc các đơn vị trực thuộc Bộ và 61 trung tâm thuộc Công an các đơn vị địa phương). Bên cạnh đó, Bộ Công an còn đào tạo, bồi dưỡng cán bộ giúp hai nước bạn Lào và Campuchia.
Thời gian qua, công tác giáo dục, đào tạo trong Công an nhân dân luôn bám sát chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, cũng như yêu cầu, nhiệm vụ xây dựng lực lượng Công an nhân dân trong từng thời kỳ; đã có sự phát triển liên tục, ngày càng mở rộng về quy mô, nâng cao về chất lượng, từng bước hòa nhập với tiến trình đổi mới chung của nền giáo dục quốc dân, đáp ứng yêu cầu xây dựng lực lượng Công an và đáp ứng nhu cầu của xã hội.
Bộ Công an đã triển khai nghiên cứu, hoàn thiện danh mục hệ thống ngành nghề đào tạo ở các cấp trình độ trong CAND cho phù hợp với sự phát triển của khoa học nghiệp vụ Công an, xác định cụ thể mục tiêu về kiến thức, kỹ năng, thái độ, trong đó chú trọng đào tạo năng lực đánh giá tổng hợp, phát hiện, tham mưu đề xuất; năng lực tư duy sáng tạo, khả năng thích ứng với môi trường, nhiệm vụ công tác trong tương lai của người học; phân định rõ khối lượng kiến thức, các trình độ đào tạo theo nhu cầu sử dụng và cơ cấu bố trí nguồn nhân lực. Các trường CAND đã chủ động nghiên cứu đổi mới phương pháp tổ chức và quy trình đào tạo đối với các trình độ loại hình đào tạo theo hướng kết hợp chặt chẽ giữa dạy học và nghiên cứu khoa học, giữa lý luận và thực tiễn, giữa nhà trường với các đơn vị nghiệp vụ, giữa xu thế của hệ thống giáo dục quốc dân và đặc thù của lực lượng vũ trang. Đồng thời, đội ngũ nhà giáo CAND đã tích cực đổi mới phương pháp dạy học theo tiêu chí: trang bị cách học; phát huy tính chủ động của người học; sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông trong dạy và học; khai thác nguồn tư liệu giáo dục trên mạng internet.
Xác định biên chế, cơ cấu đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục và tuyển chọn bổ sung hoặc thay thế giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục trên cơ sở quy mô đào tạo của các trường CAND. Tổ chức tuyển chọn, quyết định bổ nhiệm đội ngũ giáo viên kiêm chức, thỉnh giảng tham gia giảng dạy tại các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng trong CAND để tăng cường lực lượng có trình độ chuyên môn cao cho đội ngũ nhà giáo. Đẩy mạnh các hoạt động đào tạo bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục một cách toàn diện, bảo đảm đạt và vượt chuẩn quy định về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, lý luận chính trị, ngoại ngữ và kiến thức, kỹ năng nghiệp vụ sư phạm, nghiệp vụ quản lý giáo dục đáp ứng, phù hợp với các chức danh giảng dạy, quản lý giáo dục; thường xuyên bồi dưỡng cập nhật kiến thức mới, thực tiễn và nghiệp vụ sư phạm, phương pháp giảng dạy, quản lý tiên tiến; trau dồi đạo đức nghề nghiệp. Tình từ năm 2011 – 2021, Bộ Công an có tổng số 9.471 lượt giáo viên được cử đi đào tạo, bồi dưỡng; ngoài ra các trường CAND đã tổ chức 243 lớp bồi dưỡng tập huấn, 143 hội nghị, 372 hội thảo về các vấn đề liên quan đến công tác giáo dục, đào tạo nói chung và công tác xây dựng phát triển đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục nói riêng; đưa giáo viên đi công tác thực tế (4.841 lượt người với tổng số 31.653 tuần), luân chuyển có thời hạn giáo viên nghiệp vụ về công tác tại Công an đơn vị, địa phương (522 lượt người)[xvi].
Ngoài ra, Bộ Công an cũng đã xây dựng, kiện toàn hệ thống chính sách về công tác giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục; nâng cao phẩm chất đạo đức, tinh thần trách nhiệm của giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục. Nghiên cứu bổ sung, ban hành mới các văn bản về công tác giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục phù hợp với đặc điểm công tác giáo dục trong CAND, với quy định chung của Nhà nước và yêu cầu phát triển. Thực hiện nghiêm túc, có hiệu quả cuộc vận động “Mỗi thầy giáo, cô giáo là tầm gương về đạo đức, tự học và sáng tạo”. Đổi mới công tác đánh giá, phân loại thi đua khen thưởng, bổ nhiệm chức danh trong giảng dạy, quản lý giáo dục.
Tuy nhiên, công tác giáo dục, đào tạo trong Công an nhân dân vẫn còn tồn tại một số hạn chế, thách thức như: tiến độ thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm còn chậm so với chương trình công tác đã đăng ký; một số quy định, hướng dẫn về công tác giáo dục, đào tạo có điểm bất cập so với thực tế nhưng việc bổ sung điều chỉnh, ban hành văn bản thay thế chưa kịp thời; chính sách thu hút khuyến khích đối với đội ngũ nhà giáo trong các trường CAND chưa có nhiều đổi mới; chất lượng và tiến độ biên soạn một số chương trình tài liệu dạy học chưa đạt yêu cầu...[xvii]. Theo báo cáo tổng kết Đề án 1229, nhiệm vụ phát triển, nâng cao đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục mới đạt được 5/13 mục tiêu đề ra.
Nghiên cứu, vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về chất lượng giáo dục để tiếp tục phát huy những thành tựu đã đạt được, đồng thời khắc phục những hạn chế, thách thức trong quản lý chất lượng giáo dục, đào tạo Công an nhân dân trong thời gian tới, cần chú ý một số vấn đề sau:
Một là, phải nhận thức rõ được những cơ hội mới, thách thức mới để nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo Công an nhân dân.
Những cơ hội mới để nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo của Công an nhân dân được xét cụ thể trong bối cảnh trong nước và quốc tế mới hiện nay. Trước hết, quá trình hội nhập quốc tế sâu rộng về giáo dục đang diễn ra trên quy mô toàn cầu góp phần hiện đại hóa nền giáo dục, kết nối giáo dục Việt Nam, trong đó có giáo dục Công an nhân dân với nền giáo dục thế giới, hướng tới những chuẩn mực chung, có tính chất toàn nhân loại, từ đó tạo nên những con người có tư duy toàn cầu, có khả năng hợp tác, làm việc trong môi trường quốc tế. Việc mở rộng quy mô đào tạo và sự phát triển hệ thống các cơ sở đào tạo trong Công an nhân dân, cùng với đẩy mạnh hội nhập, hợp tác quốc tế trên lĩnh vực đào tạo đã tăng cơ hội học tập cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân toàn diện hơn cả về pháp luật, chính trị, nghiệp vụ, các kiến thức, kỹ năng bổ trợ ở nhiều trình độ khác nhau; có điều kiện tiếp cận với văn hóa và các thành tựu khoa học, kỹ thuật của thế giới. Động cơ học tập của cán bộ, chiến sĩ ngày càng đa dạng, sự phát triển đa dạng các loại hình đào tạo cả trong và ngoài lực lượng Công an làm tăng tính “cạnh tranh”, là yếu tố quan trọng để nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo trong các nhà trường khối Công an nhân dân.
Bên cạnh đó, một số thách thức cần nhận thức được đó là: “bệnh thành tích”, “bệnh bằng cấp”, dẫn đến đánh giá thiếu thực chất vẫn còn tồn tại ở nhiều cơ sở giáo dục. Chất lượng giáo dục đào tạo không chính quy còn thấp. Nhiều học viên công an tốt nghiệp thiếu kỹ năng ứng xử, văn hóa, năng lực ngoại ngữ, ứng dụng công nghệ thông tin thiếu tính chủ động, sáng tạo. Chương trình giáo dục, đào tạo còn coi nhẹ thực hành, vận dụng kiến thức; phương pháp giáo dục, kiểm tra thi và đánh giá chất lượng lạc hậu, nhiều bất cập, thiếu gắn kết giữa đào tạo với nghiên cứu khoa học. Hệ thống giáo dục còn thiếu tính liên thông, kết nối giữa các trình độ đào tạo, các phương pháp giáo dục, chưa thực sự phù hợp với yêu cầu phát triển của đất nước và hội nhập quốc tế. Chưa gắn đào tạo với sử dụng và nhu cầu của công tác công an. Chất lượng, tính thực tiễn của các đề tài nghiên cứu chưa cao. Quản lý giáo dục và đào tạo còn nhiều bất cập. Cơ chế phân cấp trong quản lý giáo dục chưa thực sự phát huy tính năng động tự chủ, tự chịu trách nhiệm của các cơ sở đào tạo. Vẫn còn hiện tượng thiếu trung thực trong tuyển sinh, thi cử, sử dụng bằng cấp. Đội ngũ giáo viên, cơ sở vật chất tại một số cơ sở đào tạo chưa đáp ứng kịp quy mô đào tạo mở rộng và lưu lượng học viên.
Hai là, mục tiêu, yêu cầu, nhiệm vụ tiếp tục đổi mới giáo dục, đào tạo Công an nhân dân phải luôn gắn liền với những nhiệm vụ cách mạng của đất nước và của ngành Công an trong giai đoạn hiện nay, đặc biệt gắn với thực hiện Nghị quyết số 12-NQ/TW ngày 16/3/2022 của Bộ Chính trị về "Đẩy mạnh xây dựng lực lượng CAND thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới".
Phải tiếp tục xác định mục tiêu chiến lược trong giáo dục đào tạo Công an nhân dân là tiếp tục quy hoạch, xây dựng chiến lược đào tạo, cung cấp đủ nhân lực có chất lượng cao, tạo ra đội ngũ cán bộ có phẩm chất, năng lực, vững về chính trị, tinh thông về nghiệp vụ, nắm vững pháp luật, có kiến thức về khoa học kỹ thuật, ngoại ngữ và kỹ năng để thực hiện chức năng quản lý nhà nước về an ninh trật tự; bảo đảm an ninh trật tự, bắt nhịp được với đòi hỏi chung của đất nước và từng bước đáp ứng xu thế chung của khu vực, cũng như thế giới. Tiếp tục hoàn thiện hệ thống cơ sở đào tạo, bồi dưỡng, huấn luyện; xác định quy mô ngành nghề, phân cấp trình độ đào tạo phù hợp với cơ cấu, hệ thống giáo dục quốc dân và quy hoạch phát triển nguồn nhân lực của ngành.
Phát triển giáo dục và đào tạo phải gắn với yêu cầu đảm bảo an ninh, trật tự và xây dựng lực lượng Công an nhân dân; phù hợp quy luật phát triển khách quan, với những tiến bộ khoa học và công nghệ. Phát triển theo mục tiêu chất lượng, đồng thời đáp ứng yêu cầu số lượng; thực hiện chuẩn hoá, hiện đại hoá giáo dục - đào tạo. Phát triển hệ thống giáo dục theo hướng mở, linh hoạt, bảo đảm liên thông giữa các trình độ và giữa các phương thức đào tạo; tạo điều kiện thuận lợi cho việc học tập suốt đời; xây dựng xã hội học tập; học đi đôi với hành; giáo dục, đào tạo gắn kết với công tác, chiến đấu; lý luận gắn với thực tiễn.
Ba là, tăng cường sự lãnh đạo, quản lý đối với đổi mới giáo dục, đào tạo trong Công an nhân dân.
Bảo đảm sự lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý điều hành tập trung, thống nhất của Đảng ủy Công an Trung ương và lãnh đạo Bộ Công an đối với công tác giáo dục, đào tạo; đồng thời, phát huy vai trò chủ động của Công an các đơn vị, địa phương, các học viện, nhà trường Công an nhân dân trong công tác tham mưu, triển khai nhiệm vụ giáo dục và đào tạo Công an nhân dân. Đẩy nhanh việc sắp xếp tổ chức bộ máy, phân định rõ ràng, rành mạch khoa học, hợp lý, có tính ổn định, bền vững, tránh trùng dẫm, chồng chéo về chức năng, nhiệm vụ đào tạo, bồi dưỡng của các học viện, nhà trường Công an nhân dân theo nguyên tắc: “Một cơ quan, đơn vị có thể thực hiện nhiều việc và một việc chỉ giao cho một cơ quan, đơn vị chủ trì và chịu trách nhiệm chính”.
Mặt khác, cần nâng cao nhận thức cho cán bộ, chiến sĩ trong toàn lực lượng, đặc biệt là đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục và đội ngũ giáo viên về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục trong Công an nhân dân. Nâng cao trách nhiệm của các cấp ủy Đảng, lãnh đạo đơn vị trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo đối với các mặt công tác giáo dục, đào tạo trong phạm vi chức trách của mình.
Bốn là, tiếp tục đổi mới, hoàn thiện nội dung, chương trình giáo dục theo hướng gắn lý luận với thực tiễn; đổi mới phương pháp giảng dạy; đổi mới hoạt động thi, kiểm tra đáng giá kết quả học tập của học viên; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy và quản lý giáo dục.
Tiếp tục nghiên cứu đánh giá tính khoa học, tính thực tiễn của hệ thống ngành, nghề đào tạo trong Công an nhân dân; tiếp tục hoàn thiện mục tiêu, chương trình, nội dung, phương thức và đổi mới phương pháp đào tạo thực tiễn công tác Công an.
Tiếp tục xác định cụ thể hệ thống cấp học và trình độ đào tạo phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức và hướng bố trí từng lực lượng ở từng cấp Công an. Phân định rõ nội dung kiến thức ở từng cấp, đảm bảo tính ổn định, liên thông giữa các cấp học, hệ học và quy định về khối lượng kiến thức tối thiểu, yêu cầu về năng lực, trình độ của người học sau khi tốt nghiệp. Xác định danh mục ngành đào tạo trình độ sau đại học theo hướng nghiên cứu phát triển nhằm đào tạo cán bộ tham mưu, nghiên cứu chiến lược, tạo nguồn bổ nhiệm lãnh đạo chỉ huy và tuyển chọn làm giáo viên các trường Công an nhân dân. Mở rộng và xác định danh mục ngành đào tạo trình độ đại học theo hướng nghề nghiệp ứng dụng, tạo nguồn bổ nhiệm chức danh nghiệp vụ bậc cao theo yêu cầu bố trí lực lượng và cung cấp nhân lực có chất lượng cao. Sớm triển khai một số môn khoa học về dự báo, tham mưu chiến lược, khoa học lãnh đạo, chỉ huy, an ninh phi truyền thống, an ninh thông tin, tội phạm mạng và tội phạm mới trong đào tạo Công an.
Công an các đơn vị, địa phương, các trường Công an nhân dân chủ động nghiên cứu, xác định rõ phương pháp, biện pháp đào tạo và quản lý đạo tạo phù hợp. Trong đó cần kiên định mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo, quán triệt, thực hiện tốt phương châm “học đi đôi với hành, lý luận gắn liền với thực tiễn, nhà trường gắn liền với xã hội”. Tăng cường phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ Công an các tỉnh, thành phố trong giảng dạy, luyện tập, kiến tập, thực tập và giải quyết các bài tập tình huống nghiệp vụ để đào tạo sinh viên khi ra trường thích ứng với các nhiệm vụ được giao và phát triển tài năng. Hoàn thiện và triển khai cơ chế phối hợp giữa Công an các đơn vị, địa phương với các học viện, trường Công an nhân dân trong công tác giáo dục, đào tạo. Tiếp tục thực hiện việc luân chuyển giảng viên về Công an các đơn vị, địa phương công tác có thời hạn từ 2-3 năm để tăng cường kinh nghiệm thực tiễn theo chủ trương của Bộ Công an. Phải chú ý phát triển đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, giảng viên, thỉnh giảng (tại chỗ, tại các nhà trường, tại các đơn vị trong và ngoài ngành). Đồng thời đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn, gắn kết chặt chẽ giữa lý luận với thực tiễn, hình thành và phát triển hệ thống lý luận nghiệp vụ Công an nhân dân. Đặt người học vào vị trí trung tâm, phát huy tính năng động, sáng tạo của học viên, khuyến khích học viên tích cực nghiên cứu khoa học, tham gia giải quyết các vấn đề mà thực tiễn công tác, chiến đấu, xây dựng lực lượng đặt ra.
Tăng cường sự phối hợp, liên kết để gắn quá trình đào tạo của các nhà trường với Công an các đơn vị, địa phương trong việc hoàn thiện lý luận nghiệp vụ, cập nhật kiến thức. Tăng cường đào tạo kỹ năng thực hành, đặc biệt là các kỹ năng phù hợp với thực tiễn công tác Công an. Đổi mới mạnh mẽ phương thức tổ chức đào tạo, phương pháp giảng dạy, tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ, đặc biệt là công nghệ thông tin vào quá trình dạy học.
Năm là, phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục đáp ứng yêu cầu đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo Công an nhân dân.
Tập trung các nguồn lực, các biện pháp thực hiện những nhiệm vụ đã xác định trong Đề án thành phần số 4 “Nâng cao năng lực đội ngũ đảng viên, cán bộ quản lý các cơ sở đào tạo thuộc Bộ Công an” thuộc Đề án “Nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo trong CAND giai đoạn 2021 – 2030 đáp ứng mục tiêu xây dựng lực lượng CAND cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại”. Trong đó chú trọng việc nghiên cứu, rà soát chế độ, chính sách đối với đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục để điều chỉnh, bổ sung phù hợp thực tiễn.
Tiếp tục đẩy mạnh việc luân chuyển giáo viên nghiệp vụ đến công tác tại các đơn vị, địa phương; thực hiện nghiêm túc Thông tư số 44/2014/TT-BCA ngày 07/10/2014 của Bộ Công an Quy định về chế độ thực tế của các chức danh giảng dạy, huấn luyện trong các học viện, trường đại học, cao đẳng và trung cấp Công an nhân dân. Duy trì và nâng cao chất lượng phong trào dạy giỏi, phong trào nghiên cứu khoa học trong đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục trong các nhà trường khối Công an.
Bảy là, chủ động, nâng cao hiệu quả hợp tác trong giáo dục, đào tạo.
Tăng cường, mở rộng các hoạt động đối ngoại và hợp tác quốc tế, trao đổi kinh nghiệm với các cơ sở đào tạo trong và ngoài nước. Tăng cường các lớp bồi dưỡng nghiệp vụ do chuyên gia nước ngoài giảng dạy ở các trường Công an nhân dân. Tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng ở nước ngoài đáp ứng yêu cầu công tác chiến đấu của lực lượng Công an. Tạo cơ chế thuận lợi để các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng chủ động đa dạng hóa các hình thức hợp tác quốc tế trên cơ sở đảm bảo hiệu quả, thiết thực. Cải tiến nâng cao hiệu quả các đoàn ra trao đổi, học tập kinh nghiệm tại các nước.
⃰
⃰ ⃰
Công tác giáo dục, đào tạo trong Công an nhân dân trước những yêu cầu, nhiệm vụ mới, đã và đang đòi hỏi những giải pháp cụ thể, toàn diện, đồng bộ. Trong đó, quán triệt sâu sắc những quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về giáo dục và đào tạo, về chất lượng giáo dục, đồng thời, đẩy mạnh vận dụng linh hoạt, sáng tạo vào thực tiễn nhằm không ngừng đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo Công an nhân dân là một trong những giải pháp quan trọng cần được tiếp tục thực hiện. Tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục mãi mãi soi đường cho chúng ta trong sự nghiệp đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục và đào tạo của dân tộc nói chung và trong Công an nhân dân nói riêng./.
[i]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, t.4, tr.34.
[ii]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.10, tr.185.
[iii]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.14, tr.402.
[iv]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.5, tr.275.
[v]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.5, tr.275.
[vi]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.10, tr.186.
[vii]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.6, tr.208.
[viii]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.10, tr.291.
[ix]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.10, tr.48.
[x]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.10, tr.175.
[xi]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.5, tr.293.
[xii]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.14, tr.400.
[xiii]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.10, tr.345.
[xiv]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.11, tr.528.
[xv]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.6, tr.356.
[xvi] Dự thảo báo cáo tổng kết Đề án 1229 “Quy hoạch tổng thể, nâng cao năng lực và chất lượng đào tạo của các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng trong Công an nhân dân đến năm 2020” và phê duyệt Đề án giai đoạn 2021 – 20230.
[xvii] Báo cáo số 3494/BC-X02(P1), Báo cáo tổng kết năm học 2022 – 2023 trong các học viện, trường CAND.
Other news
- Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I tổ chức gặp mặt kỷ niệm 58 năm Ngày thành lập Trường (Thứ Sáu, ngày 15/05/2026)
- Trang trọng tổ chức Lễ Công bố Quyết định thăng cấp bậc hàm Đại tá và trao các Quyết định về chuyển loại cán bộ (Thứ Năm, ngày 30/04/2026)
- Tổ chức Lễ dâng hương tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam (Thứ Tư, ngày 29/04/2026)
- Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh gắn với xây dựng văn hóa tiết kiệm, chống lãng phí trong Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I (Thứ Tư, ngày 08/04/2026)
- Tư tưởng Hồ Chí Minh về kinh tế trong xây dựng quan hệ sản xuất mới (Thứ Sáu, ngày 13/03/2026)
- Phụ nữ Công an nhân dân đẩy mạnh các hoạt động đền ơn đáp nghĩa, an sinh xã hội tại Bắc Ninh (Chủ Nhật, ngày 01/03/2026)
- Bồi dưỡng năng lực cho học viên trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên không gian mạng hiện nay (Thứ Bảy, ngày 31/01/2026)
- Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I đồng hành cùng nhân dân trong mưa lũ (Thứ Bảy, ngày 06/12/2025)
- Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I tổ chức tham quan thực tế cho học viên Khoá K56S tại Khu di tích Nha Công an Trung ương và Khu lưu niệm Sáu điều Bác Hồ dạy Công an nhân dân (Thứ Sáu, ngày 05/12/2025)
- Kết quả hỗ trợ người dân Đắk Lắk khắc phục hậu quả sau mưa lũ được Cấp ủy, Chính quyền và Nhân dân các địa phương ghi nhận, đánh giá cao (Thứ Hai, ngày 01/12/2025)