Xây dựng lực lượng
Cán bộ, chiến sĩ Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I đẩy mạnh học tập và làm theo văn hóa ứng xử HCM trong tình hình mới
Văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh là sự tổng hợp các giá trị văn hóa truyền thống, kết hợp với tinh hoa văn hóa nhân loại, là hệ thống hành vi thực hiện các khuôn mẫu mang lý tưởng kết tinh những giá trị và chuẩn mực của xã hội và cộng đồng mà Người hướng tới. Vì vậy, việc học tập và làm theo văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh trong giai đoạn hiện nay là vấn đề có ý nghĩa quan trọng, góp phần xây dựng phong cách người Công an nhân dân “Bản lĩnh, nhân văn, vì nhân dân phục vụ”. Nhận thức rõ được giá trị to lớn của văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh đối với việc tu dưỡng, rèn luyện phẩm chất, đạo đức, phong cách của người chiến sĩ Công an nhân dân, Bộ Công an nói chung và trường Cao đẳng An ninh nhân dân 1 luôn quán triệt, đẩy mạnh việc thực hiện Chỉ thị số 05-CT/BCT ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” và chỉ thị số 07/ CT- BCA-X11, ngày 26/10/2016 của Bộ trưởng Bộ Công an về “Tăng cường lãnh đạo nâng cao văn hóa ứng xử CAND trong tình hình mới”.
1. Văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh
Văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh được hình thành trong cuộc đời hoạt động cách mạng, phản ánh trí tuệ, bản lĩnh và nhân cách của Người. Có thể điểm qua một số nội dung cơ bản được thể hiện trong văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh như sau:
Thứ nhất, ứng xử với mình: trong ứng xử với bản thân mình, Hồ Chí Minh luôn đặt mình trong nguyên tắc ứng xử có tính bắt buộc cao, có sự thống nhất giữa lời nói với việc làm, giữa lý luận với thực tiễn, giữa quan điểm và hành động nhằm mục đích cuối cùng là phụng sự Tổ quốc, phụng sự nhân dân. Người luôn nhất quán quan điểm: Trung với nước, hiếu với dân- phẩm chất quan trọng nhất trong hệ chuẩn mực đạo đức cách mạng mà Hồ Chí Minh đã suốt đời phấn đấu cho nó. Đồng thời Người cũng đã nêu ra nhằm giáo dục cán bộ, đảng viên và toàn thể nhân dân.
Người quan niệm, đối với tự mình, phải “Cần kiệm. Hòa mà không tư. Cả quyết sửa lỗi mình. Cẩn thận mà không nhút nhát. Hay hỏi. Nhẫn nại (chịu khó). Hay nghiên cứu, xem xét. Vị công vong tư. Không hiếu danh, không kiêu ngạo. Nói thì phải làm. Giữ chủ nghĩa cho vững. Hy sinh. Ít lòng tham muốn về vật chất. Bí mật”. [1, tr. 260]. Đây là đòi hỏi về tư cách của một người cách mạng đồng thời cũng là bài học đầu tiên về văn hóa ứng xử cách mạng đối với mình của mỗi con người.
Trong suốt cuộc đời cách mạng của mình, Hồ Chí Minh không ngừng hoàn thiện bản thân qua việc giáo dục bằng tấm gương cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư. Nếu mỗi phẩm chất đều cần thiết với việc tu dưỡng rèn luyện đạo đức của cá nhân mỗi con người Việt Nam khi đất nước đang đương đầu với muôn vàn những khó khăn, thì lại càng cần thiết hơn khi đất nước đang phát triển trong điều kiện hòa bình. Đây không chỉ là yêu cầu về mặt văn hóa mà còn là yêu cầu cho chính sự phát triển kinh tế - xã hội. Bởi: “Một dân tộc biết cần, kiệm, liêm, chính là một dân tộc giàu về vật chất, mạnh về tinh thần, một dân tộc văn minh, tiến bộ” [2, tr. 642]. Với phương châm này, Hồ Chí Minh đã thực sự tạo ra một “xã hội cần, kiệm, liêm, chính” với một nền văn hóa “cần, kiệm, liêm, chinh” có thể sửa đổi được những tàn dư của chế độ cũ để lại: Lười biếng, ích kỷ, xa hoa, tham tàn, gian giảo để xây dựng đời sống mới.
Thứ hai, ứng xử với người: nói đến văn hóa ứng xử với người của Hồ Chí Minh, không thể không nhắc tới luận điểm ngắn gọn nhưng bao quát: “chữ tình” trong văn hóa ứng xử của Người. Đó là tình cha con, tình anh em, tình bạn, tình đồng chí... và rộng hơn cả là tình người. Tình yêu thương Bác dành cho mọi người bao la và sâu sắc; nó đủ chỗ cho tất cả mọi người, thuộc mọi tầng lớp, mọi ngành nghề, mọi tôn giáo, chủng tộc, tiếng nói... Thậm chí trong tình yêu đó còn có chỗ cho cả những kẻ lầm đường lạc lối, những kẻ đã từng là kẻ thù của Bác, của dân tộc. Yêu thương, che chở, nâng đỡ, dìu dắt nhưng không dung túng mà luôn nghiêm khắc và đòi hỏi sự cố gắng hoàn thiện ở mỗi con người.
Trong tác phẩm Đường cách mệnh năm 1927, khi nói về tư cách một người cách mệnh, Hồ Chí Minh đòi hỏi: “Đối với người phải: Với từng người thì khoan thứ. Với đoàn thể thì phải nghiêm. Có lòng bày vẽ cho người. Trực mà không táo bạo. Hay xem xét người" [1,tr. 260].
Khoan dung, nhân ái, chữ “tình” trong văn hóa ứng xử với người của Hồ Chí Minh đã có sức cảm hóa sâu sắc không chỉ với đồng bào ta, lương cũng như giáo; lao động chân tay cũng như lao động trí óc; bộ đội, công an hay nông dân, lao công; mà còn có sức cảm hóa sâu sắc đối với kẻ thù. Nhiều sĩ quan và binh lính Pháp đã phản chiến, bỏ ngũ hoặc sang chiến đấu dưới ngọn cờ chính nghĩa của Hồ Chí Minh.
Thứ ba, ứng xử với công việc: Hồ Chí Minh luôn nhất quán nguyên tắc “lời nói đi đôi với việc làm”, kết hợp “đức trị” và “pháp trị”, lãnh đạo nêu gương, Đảng viên đi trước làng nước theo sau. Bên cạnh đó, Người luôn đòi hỏi phải có tác phong tập thể- dân chủ . Bác yêu cầu cán bộ, đảng viên phải xây dựng một tác phong tập thể- dân chủ trong công tác, trong lãnh đạo. Gắn bó với tập thể, tôn trọng tập thể, phát huy sức mạnh của tập thể sẽ tránh được nhiều khuyết điểm, sai lầm. Bác thường nói, không có một người nào có thể hiểu biết tất cả mọi thứ, làm nổi được tất cả mọi việc. Ngay đến anh hùng, lãnh tụ cũng vậy: đem so với công việc của loài người trong thế giới, thì những người đại anh hùng xưa nay cũng chẳng qua làm tròn một bổn phận mà thôi [2, tr. 256].
Trên cương vị đứng đầu Đảng và Nhà nước, Hồ Chí Minh luôn tạo cho mình một phong cách làm việc hiệu quả. Cách ứng xử với công việc của Người vừa mang tính nguyên tắc, khoa học vừa có tình nhân ái bao la. Do đó, Người đã tạo ra một mẫu mực về ứng xử với công việc, không chỉ tác động đến nhận thức mà còn tác động đến trái tim con người.
Thứ tư, ứng xử với thiên nhiên: Triết lý sống hài hòa với thiên nhiên, yêu thiên nhiên của Chủ tịch Hồ Chí Minh là một giá trị to lớn. Người không bao giờ có ý định muốn chế ngự thiên nhiên, cải tạo thiên nhiên mà coi thiên nhiên như một cơ thể sống hoàn hảo. Người yêu cây, yêu hoa, yêu vạn vật như yêu người, coi việc đã trồng cây nào thì phải chăm sóc cho cây đó sống như một sự nghiệp.
Không chỉ biết hưởng thụ những gì thiên nhiên dành tặng cho con người, Hồ Chí Minh còn muốn mọi người trả lại cho thiên nhiên những gì đã mất. Vào dịp tết Nguyên Đán năm 1960, chính Người đã mở đầu phong trào Tết trồng cây bằng việc trồng cây tại công viên Lênin. Từ đó cho đến khi qua đời, mỗi dịp tết đến, xuân về, Hồ Chí Minh đều tham gia tết trồng cây. Cách ứng xử với thiên nhiên và môi trường là một nét đẹp của văn hóa Hồ Chí Minh, thể hiện tầm nhìn xa, trông rộng của Người hướng tới sự phát triển bền vững.
2. Vấn đề học tập và làm theo văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh của cán bộ, chiến sĩ trường Cao đẳng ANND 1 trong tình hình mới.
Thực hiện ứng xử có văn hóa giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc xây dựng hình ảnh người chiến sỹ CAND tận tụy, nhân văn, vì nhân dân phục vụ, góp phần tăng cường mối quan hệ phối hợp giữa lực lượng CAND với các lực lượng xã hội khác nhằm huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị trong thực hiện nhiệm vụ bảo đảm an ninh trật tự; củng cố mối quan hệ gắn bó mật thiết với nhân dân, làm cho nhân dân “hiểu Công an, yêu Công an và giúp đỡ Công an”. Mỗi hành vi, cử chỉ, lời nói hay thái độ ứng xử của cán bộ, chiến sỹ Công an chính là thước đo để nhân dân đánh giá về trình độ văn hóa, năng lực công tác, tư cách đạo đức cách mạng cũng như uy tín của lực lượng CAND nói chung.
Với tầm quan trọng to lớn đó, thời gian qua, Đảng ủy, Ban Giám hiệu trường Cao đẳng ANND 1 thường xuyên chỉ đạo xây dựng kế hoạch xác định rõ mục đích, yêu cầu, nội dung, biện pháp và cách thức tổ chức thực hiện việc giáo dục văn hóa ứng xử cho cán bộ, chiến sĩ của Nhà trường. Qua đó, mỗi cán bộ, chiến sĩ thấy rõ được ý thức trách nhiệm của mình với đồng chí, đồng đội, với tập thể và với cộng đồng; có tinh thần tận tụy với công việc; có ý thức giữ gìn và phát huy truyền thống lịch sử của dân tộc và của lực lượng Công an nhân dân, từ đó nâng cao ý thức trách nhiệm của bản thân trong việc xây dựng môi trường trường học văn hóa; biểu dương tinh thần tự tu dưỡng, rèn luyện tư cách người công an cách mạng theo Sáu điều Bác Hồ dạy, thấm nhuần đạo đức cách mạng, thực sự “cần, kiệm, liêm, chính”, “trung với nước, hiếu với dân”, ý thức trách nhiệm phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân; thể hiện giá trị “chân, thiện, mỹ” trong văn hóa giao tiếp, ứng xử.
Cùng với đó, bản thân mỗi cán bộ, chiến sĩ luôn tự giác, chủ động trong việc tìm hiểu nâng cao nhận thức về những giá trị tư tưởng văn hóa đặc biệt là văn hóa ứng xử của Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhận thức sâu sắc về bản chất của Công an nhân dân trong thời đại mới, về vai trò và sức mạnh to lớn của nhân dân để hình thành ý thức thái độ phục vụ nhân dân, tránh những biểu hiện sách nhiễu, thờ ơ, vô cảm, thiếu tôn trọng nhân dân. Đồng thời, thường xuyên và không ngừng nỗ lực, tu dưỡng đạo đức, rèn luyện bản thân, nêu cao tinh thần trách nhiệm, kỷ cương, sáng tạo trong thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao.
Ngoài ra, cán bộ, chiến sĩ của Nhà trường đã phát huy được tinh thần xung kích, dũng cảm trong thực hiện nhiệm vụ được giao, thể hiện như: sẵn sàng xung phong nhận nhiệm vụ điều động công tác về công an xã biên giới trọng điểm phức tạp về an ninh, trật tự (theo kế hoạch số 314 ngày 26/7/2021 của Bộ Công an); tổ chức Đoàn thanh niên với các công trình, phần việc như: tạo dựng môi trường học tập “Trường học thân thiện”, “Thầy dạy tốt, trò học chăm”; các chương trình thiện nguyện, tình nguyện “Mùa hè xanh”, “Chiến dịch tiếp xúc mùa thi”; “Chiến dịch thanh niên công an tình nguyện hè 2023”; “Ngày thanh niên cùng hành động” v.v.. giúp cho đoàn viên, thanh niên phát huy được vai trò xung kích, sáng tạo trong học tập và rèn luyện. Tổ chức Hội phụ nữ cũng có nhiều phần việc ý nghĩa như “Đông ấm cho em”; “Thực hiện chương trình Mẹ đỡ đầu cho 01 cháu là con CBCS Nhà trường tình nguyện đi công tác tại xã biên giới không may qua đời với số tiền hỗ trợ 6.000.000đ/1 năm cho đến khi cháu đủ 18 tuổi”. Bên cạnh đó, hàng năm Nhà trường luôn phối hợp với các đơn vị địa phương tổ chức các đợt thực hành chính trị xã hội, thực hiện “3 cùng – cùng ăn, cùng ở, cùng làm” với nhân dân, đã tạo được nhiều ấn tượng, có sức lan tỏa sâu sắc. Các phong trào thi đua, cuộc vận động “Thanh niên Công an học tập và thực hiện Sáu điều Bác Hồ dạy”, cuộc vận động “Xây dựng phong cách người Công an nhân dân bản lĩnh, nhân văn, vì nhân dân phục vụ” tiếp tục được triển khai sâu rộng và đạt kết quả cao.
3. Một số biện pháp nhằm đẩy mạnh việc học tập và làm theo văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh trong cán bộ, chiến sĩ trường Cao đẳng ANND 1 thời gian tới.
Để tiếp tục nâng cao văn hóa ứng xử cho cán bộ, chiến sĩ theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh trong thời gian tới, góp phần xây dựng lực lượng CAND trong sạch, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại, củng cố hình ảnh đẹp về người chiến sỹ Công an bản lĩnh, nhân văn, vì nhân dân phục vụ, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ ngày càng cao của cuộc đấu tranh bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội, cần chú ý một số vấn đề sau:
Một là, Đảng ủy, Ban Giám hiệu nhà trường tiếp tục quan tâm chỉ đạo trong phong trào học tập và rèn luyện theo văn hóa ứng xử của chủ tịch Hồ Chí Minh thông qua việc quán triệt sâu sắc lời dạy của Bác về Tư cách người công an cách mạng. Cần phải coi đây là việc làm thường xuyên, phải trở thành ý thức tự giác đi vào nếp sống của từng cán bộ, chiến sĩ của Nhà trường, tránh hình thức, đồng thời, coi đó là tiêu chí đánh giá kết quả phấn đấu, rèn luyện. Do đó, Đảng ủy, Ban Giám hiệu nhà trường cần phải ban hành các nghị quyết chuyên đề về công tác xây dựng phong cách ứng xử văn hóa của người công an nhân dân để cán bộ, chiến sĩ thực hiện.
Hai là, đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền, phổ biến, học tập văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh trong công an nhân dân gắn với quán triệt và thực hiện nghiêm túc Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị khóa XII về “Đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”, “Công an nhân dân học tập theo Sáu điều Bác Hồ dạy”. Tuyên truyền, phổ biến những giá trị trong văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh là giải pháp quan trọng nhằm xây dựng, hình thành phong cách ứng xử của Công an nhân dân trong giai đoạn hiện nay. Cần phải xác định đây là công việc thường xuyên, liên tục và lâu dài với những nội dung và hình thức cụ thể, thiết thực để mỗi học viên thấm nhuần phong cách ứng xử của Người, từ đó biết suy ngẫm lại bản thân mình, biết thực hiện lời Chủ tịch Hồ Chí Minh dạy một cách sâu sắc và nghiêm túc hơn.
Ba là, Cán bộ chiến sĩ Nhà trường luôn duy trì nghiêm túc, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tập huấn điều lệnh CAND theo quy định của Bộ Công an; tăng cường công tác kiểm tra điều lệnh của cán bộ, chiến sĩ; tăng cường tổ chức các buổi hội thảo, tọa đàm, trao đổi, nói chuyện chuyên đề, giới thiệu sách về văn hóa ứng xử và kỹ năng giao tiếp cho cán bộ, chiến sĩ Nhà trường. Đồng thời, kịp thời biểu dương, nhân rộng các gương điển hình tiên tiến, “người tốt, việc tốt”, hình ảnh đẹp của những cán bộ chiến sĩ gương mẫu, tận tụy, bản lĩnh; nhắc nhở, phê bình những đơn vị, cán bộ chiễn sĩ vi phạm điều lệnh, thiếu bản lĩnh, có tư thế, tác phong, ứng xử thiếu chuẩn mực.
Bốn là, các đơn vị chức năng cần tham mưu, đề xuất cho Đảng ủy, Ban Giám hiệu xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh theo các tiêu chí văn hóa, bộ quy tắc ứng xử trong Công an nhân dân, đơn vị văn hóa kiểu mẫu để Nhà trường thực sự là nơi bồi dưỡng nhân cách, trau dồi phẩm chất đạo đức, lối sống và văn hóa ứng xử của học viên. Đồng thời, tiếp tục siết chặt kỷ luật, kỷ cương, điều lệnh Công an nhân dân tại đơn vị; tiếp tục thực hiện có hiệu quả các nội dung nhằm xây dựng “Đơn vị văn hóa, kiểu mẫu về điều lệnh Công an nhân dân”, gắn với xây dựng người chiến sỹ “Văn hóa – kỷ cương – trách nhiệm”.
Năm là, mỗi cán bộ, chiến sỹ phải ra sức học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và sáu điều Bác dạy Công an nhân dân, lấy đó làm thước đo, kim chỉ nam cho mọi hành động. Mỗi cá nhân phải luôn có ý thức điều chỉnh hành vi ứng xử chuẩn mực đối với từng mối quan hệ cụ thể, đặc biệt là ứng xử với các tầng lớp nhân dân trong thực hiện nhiệm vụ được giao; đồng thời, phải nghiêm túc tự kiểm điểm bản thân, đề cao tinh thần phê bình và tự phê bình, đấu tranh với các hành vi sai trái, các biểu hiện suy thoái về phẩm chất đạo đức, lối sống.
Việc đẩy mạnh học tập và làm theo văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh là một trong những yêu cầu cấp thiết đối với nhiệm vụ xây dựng lực lượng Công an nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại. Do vậy, cần tiếp tục học tập, trau dồi, bồi dưỡng phẩm chất đạo đức, xây dựng hình ảnh người chiến sỹ Công an “bản lĩnh, kỷ cương, nhân văn, trách nhiệm, vì nhân dân phục vụ”, xứng đáng với niềm tin yêu, sự kỳ vọng của Đảng, của Bác Hồ và nhân dân./.
Đỗ Thị Hạnh
Tài liệu tham khảo
[1] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t.2, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 2011, tr.260
[2] Hồ Chí Minh: Toàn tập, t.5, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2011, tr.256, 642
Other news
- Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I tổ chức gặp mặt kỷ niệm 58 năm Ngày thành lập Trường (Thứ Sáu, ngày 15/05/2026)
- Trang trọng tổ chức Lễ Công bố Quyết định thăng cấp bậc hàm Đại tá và trao các Quyết định về chuyển loại cán bộ (Thứ Năm, ngày 30/04/2026)
- Tổ chức Lễ dâng hương tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam (Thứ Tư, ngày 29/04/2026)
- Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh gắn với xây dựng văn hóa tiết kiệm, chống lãng phí trong Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I (Thứ Tư, ngày 08/04/2026)
- Tư tưởng Hồ Chí Minh về kinh tế trong xây dựng quan hệ sản xuất mới (Thứ Sáu, ngày 13/03/2026)
- Phụ nữ Công an nhân dân đẩy mạnh các hoạt động đền ơn đáp nghĩa, an sinh xã hội tại Bắc Ninh (Chủ Nhật, ngày 01/03/2026)
- Bồi dưỡng năng lực cho học viên trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên không gian mạng hiện nay (Thứ Bảy, ngày 31/01/2026)
- Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I đồng hành cùng nhân dân trong mưa lũ (Thứ Bảy, ngày 06/12/2025)
- Trường Cao đẳng An ninh nhân dân I tổ chức tham quan thực tế cho học viên Khoá K56S tại Khu di tích Nha Công an Trung ương và Khu lưu niệm Sáu điều Bác Hồ dạy Công an nhân dân (Thứ Sáu, ngày 05/12/2025)
- Kết quả hỗ trợ người dân Đắk Lắk khắc phục hậu quả sau mưa lũ được Cấp ủy, Chính quyền và Nhân dân các địa phương ghi nhận, đánh giá cao (Thứ Hai, ngày 01/12/2025)